Valjevska Gračanica - svetinja pod vodom

Tamo gde danas prolaze samo mehuri vazduha i zraci svetlosti koji se probijaju kroz vodu, nekada su odzvanjale molitve.

Krst na kupoli Valjevske Gračanice / foto: Janez Kranjc

Ispod mirne površine jezera Rovni, na nekoliko desetina metara dubine, počiva jedna od najneobičnijih i najtužnijih svetinja Srbije – potopljena Valjevska Gračanica, manastir Svetog Arhangela Mihaila iz 15. veka.

Crkva Svetog Arhangela Mihaila - Valjevska Gračanica, pre potapanja / foto: Republički Zavod za zaštitu spomenika kulture

Crkva je potopljena 2016. godine, nakon izgradnje brane Stubo-Rovni i formiranja veštačkog jezera. Pre nego što je voda prekrila njene zidove, iz hrama su iznete relikvije, ikonostas i zvono iz 1860. godine, ali je sama građevina ostala da tiho tone u dubinu.

Valjevska Gračanica - potapanje / foto: Saša Šljukić

Upravo zato Valjevska Gračanica više nije mesto do kog vode putevi, već mesto do kog se dolazi zaranjanjem.

Za ronioce, ovo nije samo atrakcija, već susret sa neobičnim spojem istorije, tišine i vode.

U plavičastom mraku jezera, obrisi crkve deluju gotovo nestvarno – kao uspomena koja odbija da nestane.

Valjevska Gračanica - svetinja ispod površine / foto: Janez Kranjc